In het teeltseizoen 2025 onderzocht Inagro - na enkele jaren tussenpauze - opnieuw de waarde van verschillende zomerveldboonrassen voor mengteelt met graan onder Vlaamse omstandigheden en volgens de biologische teeltwijze. Een mengteelt met zomertarwe zorgt in de biologische landbouw voor een betere onkruidonderdrukking, een betere gewasstevigheid en een grotere oogstzekerheid dan een zuivere teelt veldboon.

Deze proef werd aangelegd in de zoektocht naar een hogere bedrijfseigen eiwitproductie. Zestien variëteiten maakten in 2025 deel uit van de rassenproef op de biologische proefhoeve van Inagro. Alle opgenomen veldboonrassen zijn geschikt voor het rantsoen van herkauwers. GL Sunrise en Mistral waren de enige witbloeiende rassen. De zaden van deze bevatten weinig tannine, waardoor ze iets geschikter zijn voor het varkensrantsoen. De andere rassen waren bont bloeiend. Iron, Allison, Futura, Callas, Malibu en Synergy zijn zes rassen waarvan de bonen volgens de leveranciers weinig vicine/convicine bevatten in tegenstelling tot de overige. Deze zijn daarom geschikt om op te nemen in het pluimveerantsoen.

De lente van 2025 was zeer droog en zonnig. Door té oppervlakkig te zaaien onder deze omstandigheden was de opkomst van de zestien veldboonrassen in mengteelt heterogeen. Op 8 april werd opnieuw en iets dieper gezaaid. Met gemiddeld 81% was de opkomst vervolgens relatief goed.

Ook de rest van de teelt bleef het erg droog met regelmatig maandelijkse hoeveelheden regen onder het gemiddelde. Door daarbij zeven keer te wiedeggen bleef de onkruiddruk in de mengteelten laag. Ook ziektes bleven door de goede weersomstandigheden grotendeels uit. Er werd bijvoorbeeld geen roest vast gesteld. De luizendruk was wel groter dan andere jaren maar de impact viel mee, mogelijk o.a. door de aanwezigheid van natuurlijke vijanden. Er werd slechts een relatief beperkt aantal planten aangetast, verspreid over het perceel.

Door de droogte werd de groei van de veldbonen negatief beïnvloed en bleven ze wat compacter. Bij oogst waren de planten gemiddeld 88 cm lang. Afrijpen ging vlot en op 7 augustus werd reeds geoogst. De veldboonopbrengst was met gemiddeld 2,0 ton/ha behoorlijk ondanks de droogte (45% van het totaal; 15% vocht). De graanopbrengst en de totale mengteeltopbrengst kon uiteindelijk in vergelijking met eerdere proefjaren beter: respectievelijk 2,4 en 4,4 ton/ha gemiddeld.

Er bleek een sterke correlatie te zijn tussen de veldboonopbrengst en de gemiddelde lengte van de planten. Hoe langer het ras kon uitgroeien in dit droge seizoen, hoe groter de veldboonopbrengst was. Navara, het enige ras die een meter lang werd, bracht met gemiddeld 2,8 bonen/ha het meest op. Ook Notilus die gemiddeld 97 cm lang uitgroeide was een van de productiefste rassen: 2,4 ton/ha. LG Viper, Genius en Allison bleven daartegenover klein (79 cm) dit seizoen en brachten bijgevolg ook minder op: gemiddeld 1,6 ton/ha. Een grotere graanopbrengst ving het verlies op en de totale mengteeltopbrengst in ton/ha verschilde desondanks niet significant in functie van de veldboonkeuze. Het gemiddeld ruw eiwitpercentage van de veldboonrassen was goed met 29,5% (DS-basis). GL Elisa was het meest eiwitrijke ras gevolgd door Callas. De rassen Allison, Notilus en Navara hadden de kleinste hoeveelheid eiwit in de bonen.

De in 2025 uitblinkende rassen Navara en Notilus zijn ten slotte geschikt voor het rantsoen van herkauwers. Echter voor varkensvoer zijn deze bontbloeiers wat minder geschikt. GL Sunrise en Mistral, die minder productief zijn, kunnen beter dienen omdat de bonen weinig tannine bevatten (witbloeiende veldboonrassen). Maar voor pluimveevoeding moet naar andere rassen gekeken worden. Van de rassen met lage vicine/convicine gehaltes waren Malibu en Synergy bijvoorbeeld het meest productief.

De proefopzet, het teeltverloop en de uitgebreide resultaten vind je in het verslag.

Meer info?
jasper.vanbesien@inagro.be