Charlotte's verslag van de studiereis naar Zwitserland
Op weg naar huis pende Charlotte Vandendriessche (CSA Perkuus) haar gedachten neer over onze studiereis naar Zwitserland, waar we eind oktober met een groep van 32, grotendeels bio boeren, verschillende inspirerende bedrijven bezochten. Hieronder haar persoonlijke verslag.
Mijn sjaal ruikt al een week naar koeienstal.
Elk keer ik mijn neus erin laat wegzinken, dalen ook mijn gedachten terug naar kauwende tanden op heerlijk riekend hooi, gigantische koppen wiegen zacht ritmisch heen en weer, nieuwsgierige ogen die ons in de gaten houden.
Dampend dauwende groentenvelden waar nog volop herfstteelten worden binnengehaald. Vers gemaaide grasklaver akkers waar de laatste snede net binnengehaald werd voor de winter.
Mesthopen, mobiele kippenstallen, verwerkingsruimtes, gedroogde worsten, familiebedrijven, coöperaties met 1000 aandeelhouders of zorg diep geïntegreerd in het dagelijkse werk.
Opslagruimtes vol pompoen en zoete aardappel. Wandelwegen die voorbijgangers doorheen akkers en velden leiden, oog en plaats voor landschap, noten, graanteelt...'
De mensen die ons te woord staan inspireren, allen stralen ze een bepaalde rust uit en een diep geaard zijn op de plekken waar ze werken.
De samenstelling, eigendomsvorm en werking zijn divers maar de koeien nemen op alle boerderijen die we bezoeken een centrale rol in als medehoeder voor vruchtbare bodems en landschap.
''If people are hungry, they just need to call me'' zegt één van de boeren. De man stuurt met veel visie, daadkracht en toch ook een zeker eenvoud zijn bedrijf aan. En tegelijk voel ik iemand die geniet en plezier heeft in dit werk. ''Kies de weg die je op wilt - welke manier en voor welk waarden je wilt staan - en ga hier dan ook voor."
Doden van dieren op het bedrijf was één van de thema's die aan bod kwam. Met veel respect voor hun dieren vertellen de boeren ons hoe ze te werk gaan, welke impact dit heeft op hun dieren maar ook op zichzelf als diegene die deze taak uitvoert.
De verhalen die we hierover kregen, raakten me diep en ook al hebben wij zelf geen vee, hun plaats in ons landbouwverhaal is voor mij een belangrijke zoektocht. Niet alleen in de praktijk maar ook in het verhaal dat we mee uitdragen naar onze klanten en deelnemers - hoe krijgen we allemaal terug inzicht in het verhaal van mest, vlees, zuivel, grasland, herkauwers en de mensen die deze boerderijen beheren.

Ook binnen onze reisgroep maakte ik kennis met mensen met vee. Het verhaal van Dominique van Weigewijs en haar koeien of José van Bioboerderij De Vleterbeek met zijn varkens maken indruk op me.
Met nog wel wat plaats in die sjaal voor extra koeiengeur sloot ik de reis gisteren af met mijn zus in de koeienstal van haar melkboer Deny die op de markt in Lausanne staat. Twaalf koeien, alle melk rechtstreeks naar de mensen via een vat op de markt, automaat op het erf of in de pakketten bij een nabij gelegen groentenbedrijf. Op een krukje kijken we samen toe hoe hij melkt, wiegende koppen en nieuwsgierige ogen kijken terug.
De koeien en meer neem ik mee in m'n sjaal naar huis, naar de winterreflecties.'

Meer over de studiereis en de bedrijven die bezocht werden vind je binnenkort in een ander nieuwberichtje!